Türk bilim insanları, Antarktika’dan getirilen numuneleri inceledi

Türk bilim insanları tarafından Antarktika’dan getirilen numuneler üzerinde yapılan analizlerde deniz kirliliğinde artış olduğu ortaya çıktı.

ÇEVRE 23.09.2020, 09:46
9
Türk bilim insanları, Antarktika’dan getirilen numuneleri inceledi

Türk bilim insanları tarafından Antarktika’dan getirilen numuneler üzerinde yapılan analizlerde deniz kirliliğinde artış olduğu ortaya çıktı.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan himayelerinde Antarktika’ya düzenlenen bilim seferleri meyvelerini vermeye başladı. Hitit Üniversitesi Dr. Öğretim Üyesi İbrahim Bilici yürütücülüğünde, Hitit Üniversitesinden Doç. Dr. Erol Alver ve İstanbul Teknik Üniversitesinden Dr. Öğr. Üyesi Burak Karacık, Antarktika’daki ağır metal kirliliğini tespit etmek amacıyla çalışma başlattı. Antarktika’dan getirilen ve özel olarak muhafaza edilen deniz salyonguzu, toprak ve deniz suyu numuneleri Hitit Üniversitesi Bilimsel Teknik Uygulama ve Araştırma Merkezi’nde (HÜBTÜAM) analizleri yapıldı. Yapılan testler sonucunda, fitoplakton adı verilen mikroskobik deniz canlıların da bulunduğu Antarktika da, geçmiş yıllarla kıyaslandığında deniz kirliliğinde değişim olduğu tespit edildi. Hitit Üniversitesi tarafından yürütülen bu proje ilerleyen yıllarda bu alanda yapılacak çalışmalarda veri tabanı oluşturacak.

"ANTARKTİKA’DAKİ BAZI AĞIR METALLERDE KİRLİLİĞİN ARTTIĞINI TESPİT ETTİK"

Proje hakkında bilgi veren HÜBTÜAM Müdür Yardımcısı ve Kimya Mühendisliği Bölümü Doç. Dr. İbrahim Bilici, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan himayelerinde son 3 yıldır Kutup Araştırma Merkezi’nde kutuplarda üs kurulması için çalışmalar yapıldığını ve bölgeye giden bilim insanları tarafından çeşitli çalışmalar yapıldığını söyledi. Hitit Üniversitesi olarak kıtadaki denizlerde kirliliği tespit etmek amacıyla çalışma başlattıklarını dile getiren Dr. Öğretim Üyesi İbrahim Bilici, bu kapsamda Antarktika’ya düzenlenen 3. Bilim Seferi’nde bölgeden getirilen numuneler üzerinde çalışma yaptıklarını açıkladı.

Hitit Üniversitesi Bilimsel Teknik Uygulama ve Araştırma Merkezi’nde Antarktika’ya özel ’nacella concinna’ adı verilen deniz salyangozunu incelediklerini anlatan Doç. Dr. Bilici, “Bu kapsamda ağır metaller dahil olmak buradaki deniz kirliliğini incelemek amacıyla bir çalışma yaptık. Oradan getirilen toprak, deniz suyu ve aynı zamanda oraya has olan endemik bir tür olan deniz salyangozu üzerinde ağır metal incelemelerini gerçekleştirdik. Bu incelemeler yaklaşık 30-40 yıl önce başlamış incelemelerdi. Zaman zaman bu şekilde yapılan çalışmalarla kendine has bir florası ve faunası olan Antarktika’daki kirliliğin ne kadar arttığını, hangi sonuçlar doğurduğunu daha önce yapılmayan bazı çalışma ve elementleri de buna dahil ederek bundan belki 20, belki 40 yıl sonra yapılacak çalışmalar için veri tabanı oluşturmaya çalıştık. Çalışmalar sonucunda Antarktika’daki bazı ağır metallerde kirliliğin arttığını tespit ettik. Bunların 20 ya da 30 yıl önceki karşılaştırmalarını yaptık. Bazı metallerde ise kirlilikte azalma gördük. Şu an bunun üzerindeki değerlendirmelerimiz devam ediyor” dedi.

“DÜNYADAKİ KİRLİLİĞİ BURADAN GÖZLEMLEYEBİLİYORUZ”

Antarktika’dan getirilen örnekler sayesinde dünyanın diğer kıtalarındaki kirliliği de gözlemleme şansına sahip olduklarını anlatan Doç. Dr. Bilici, “Antarktika kendi atık yönetiminin olduğu dünyanın hiçbir yerinde olmayan bazı enteresan yasakların olduğu bir kıta. Dünyanın diğer kısımlarından izole edilmiş bir kıta. Sanayileşmeye izin verilmeyen bir bölge. Dolayısıyla bu kıta üzerinde katı atık yakamıyorsunuz ya da herhangi bir çöpü dışarı atamıyorsunuz. Bunları muhakkak saklamanız lazım. Dolayısıyla dünyanın diğer tarafında olan her türlü kirlilik her türlü atıkları büyük okyanus akıntıları sayesinde izleyebiliyoruz. Yaptığımız bu çalışma Antarktika’da olmayan doğası gereği olmaması gereken bu materyallerin bazen Çin’den bazen Amerika kıtasından belki dünyanın diğer kıtalarından Antarktika’yı nasıl etkilediğini çok güzel bir göstergesi. Hem sedimanlar hem de denizlerimizde yaşayan deniz kabukluluları bunu gösteriyor. Bu deniz canlıları ağır metal dediğimiz elementlerle besleniyor ve bu elementleri adeta vücudunda depo ediyor. Biz buradan dünyanın diğer taraflarında olan kirliliği çok rahat bir şekilde gözlemlebiliyoruz. Yaptığımız çalışmanın asıl amacı da buydu” ifadelerini kullandı.

“KİRLİLİĞİN KAYNAĞI SANAYİLEŞME”

Denizlerdeki kirliliğin en büyük etkenlerinin başında sanayileşme geldiğini anlatan Doç. Dr. İbrahim Bilici, “Bu atıkların kaynağı endüstrileşme ve sanayileşme. Eğer sanayi atıkları düzgün bertaraf yöntemiyle, kimyasal arıtmaları düzgün yapılmadığı müddetçe bu atıklar zamanla nehirlere, nehirlerden okyanuslara, okyanuslardan da sürünerek ve akıntılarla da Antarktika’ya kadar ulaşıyor. Ve bu canlılar suda beslendiklerinde kendilerine ait olan özel belgelerinde sadece ağır metalleri vücutlarında depolayabiliyor. Aynı şekilde bu depolanma benzer kayaçlardan da gelebiliyor. Bazen oradaki toprak yapısından da geliyor. Ama biz hem kayaçlardan, hem sulardan hem de denizin içerisindeki topraklardan almış olduğumuz örneklerle bu kirliliğin yıllar yılı ne kadar geliştiğini arttığını ya da azaldığını rahat takip ediyoruz. Eğer yasaklar, belirli sınırlamalar olduğu müddetçe bunun azalacağını düşünüyoruz. Bazı materyallerdeki azalmayı da buna bağlıyoruz. Düzgün bir atık yönetimi, düzgün bir bertaraf yönetimi yapıldığı taktirde de bu atıkların Antarktika’da gözlemlenmemesini ümit ediyoruz” şeklinde konuştu.

NUMUNELER ÖZEL OLARAK MUHAFAZA EDİLİYOR

Antarktika’dan getirilen numuneler Hitit Üniversitesi Bilimsel Teknik Uygulama ve Araştırma Merkezi’nde özel olarak muhafaza ediliyor. Antarktika’dan getirilen örneklerin daha önceden planlaması yapılan bölgelerden toplandığını kaydeden Bilici, “Çünkü karşılaştırma yapabilmemiz için yaklaşık 20-30 yıl önce numune alınan yerlerden numune almamız gerekiyordu. Bu bölgelere 200-300 metre yakından numuneler alındı. Özel soğuk bir zincirle uçakta özel kutularda getirilerek eksi 80 derecede saklandı. Daha sonra bunların içerisindeki sular özel bir yöntemle liyofilize ederek buharlaştırıldı. Doku yapısı korunarak analize hazır hale getirildi. Bu canlıların kas dokusu ve sindirim sistemleri var. Bunlar ayrı ayrı ayrıştırılarak teker teker incelemeye tabi tutuldu. 6 farklı noktadan 6 farklı numune alındı. Hem sıvı hem çamur hem de deniz salyangozlarından toplanarak getirildi” diye konuştu.

“SUDA YAŞAYAN KÜÇÜK DENİZ CANLILARINA RASTLANDI”

Antarktika’dan getirilen deniz suyu analizi hakkında da açıklama da bulunan Bilici, “Avrupa Birliği direktiflerine göre bir suyun kalitesi belirlenirken sadece fiziksel yada kimyasal özellikleri değil aynı zamanda biyolojik aktivitelerine biyolojik özelliklerine de bakılması gerektiği söylenmekte. Yaptığımız ön çalışmalarda Antarktika’dan getirdiğimiz deniz sularının içerisinde fitoplaktonlar dediğimiz ölmüş yada hala çok küçük yaşayan deniz canlıları da tespit ettik. Bunlarla ilgili de önümüzdeki günlerde projemiz olacak. Sadece fiziksel ya da kimyasal değil aynı zamanda bu fitaplatonların biyolojik kirliliklerini de inceleme fırsatımız olacak. Onları da HÜBTÜAM’da gerçekleştirmeyi planlıyoruz” dedi.

(Muhammed Muttalip Yalçın - Bülent Özkaleli/İHA)

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 21 Mayıs 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 37 81
2. Fenerbahçe 37 70
3. Konyaspor 37 67
4. Başakşehir 37 62
5. Alanyaspor 37 61
6. Antalyaspor 38 59
7. Beşiktaş 37 58
8. Karagümrük 37 57
9. Adana Demirspor 37 52
10. Galatasaray 38 52
11. Sivasspor 37 51
12. Kasımpaşa 37 50
13. Hatayspor 37 50
14. Kayserispor 37 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 37 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 37 34
19. Göztepe 37 28
20. Ö.K Yeni Malatya 37 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 35 67
2. Ümraniye 35 67
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 35 48
13. Gençlerbirliği 35 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 35 45
16. Bursaspor 35 41
17. Kocaelispor 35 41
18. Menemen Belediyespor 35 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 37 90
2. Liverpool 37 89
3. Chelsea 37 71
4. Tottenham 37 68
5. Arsenal 37 66
6. M. United 37 58
7. West Ham United 37 56
8. Wolverhampton Wanderers 37 51
9. Leicester City 37 49
10. Brighton 37 48
11. Brentford 37 46
12. Newcastle 37 46
13. Crystal Palace 37 45
14. Aston Villa 37 45
15. Southampton 37 40
16. Everton 37 39
17. Burnley 37 35
18. Leeds United 37 35
19. Watford 37 23
20. Norwich City 37 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 37 73
3. Atletico Madrid 37 68
4. Sevilla 37 67
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 37 62
7. Villarreal 37 56
8. Athletic Bilbao 37 55
9. Osasuna 37 47
10. Celta Vigo 37 46
11. Valencia 37 45
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Espanyol 37 41
14. Elche 37 39
15. Getafe 37 39
16. Granada 37 37
17. Mallorca 37 36
18. Cadiz 37 36
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 37 31
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@